ความดันโลหิตสูงคืออะไร? ค่าเท่าไรจึงถือว่าอันตราย?

ความดันโลหิตสูง (High Blood Pressure หรือ Hypertension) เป็นภาวะที่พบได้บ่อยในผู้ใหญ่ และเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของโรคหัวใจและหลอดเลือด หากไม่ได้รับการควบคุมอย่างเหมาะสม อาจนำไปสู่โรคร้ายแรง เช่น โรคหัวใจวาย โรคหลอดเลือดสมอง และไตวาย บทความนี้จะอธิบายว่า ความดันโลหิตสูงคืออะไร ค่าเท่าไรจึงถือว่าอันตราย และควรดูแลตัวเองอย่างไร

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ข้อมูลด้านสุขภาพเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนตัดสินใจรักษาหรือใช้ผลิตภัณฑ์ใด ๆ

บทความที่เกี่ยวข้อง

• 7 สัญญาณความดันโลหิตสูงที่หลายคนไม่รู้ตัว
• สาเหตุความดันโลหิตสูงในคนอายุต่ำกว่า 40 ปี | รู้ก่อนป้องกันได้

ความดันโลหิตคืออะไร?

ความดันโลหิต คือแรงดันของเลือดที่ไหลผ่านผนังหลอดเลือดแดงขณะหัวใจบีบตัวและคลายตัว โดยจะแสดงค่าเป็น 2 ตัว ได้แก่

• ค่าบน (Systolic): แรงดันขณะหัวใจบีบตัว

• ค่าล่าง (Diastolic): แรงดันขณะหัวใจคลายตัว

ตัวอย่าง: 120/80 mmHg
หมายถึง ค่าบน = 120 และค่าล่าง = 80

ความดันโลหิตสูงคืออะไร?

ความดันโลหิตสูง คือภาวะที่ค่าความดันโลหิตสูงกว่าระดับปกติอย่างต่อเนื่อง ทำให้หัวใจและหลอดเลือดทำงานหนักขึ้น ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคเรื้อรังหลายชนิด

ความดันโลหิตสูงมักไม่มีอาการชัดเจน จึงถูกเรียกว่า
“ภัยเงียบ” (Silent Killer)

ค่าความดันโลหิตเท่าไรจึงถือว่าสูง?

ตารางค่าความดันโลหิตโดยทั่วไป:

หากวัดได้ 140/90 mmHg ขึ้นไป ติดต่อกันหลายครั้ง ถือว่าเป็นความดันโลหิตสูง
หากเกิน 180/120 mmHg ควรไปโรงพยาบาลทันที

ความดันโลหิตสูงอันตรายอย่างไร?

หากปล่อยให้ความดันโลหิตสูงโดยไม่รักษา อาจส่งผลต่ออวัยวะสำคัญ เช่น

• ❤️ หัวใจ: หัวใจโต หัวใจล้มเหลว หลอดเลือดหัวใจตีบ

• 🧠 สมอง: เสี่ยงโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke)

• 👁️ ตา: เส้นเลือดในจอตาเสียหาย มองเห็นลดลง

• 🩺 ไต: ไตเสื่อม ไตวายเรื้อรัง

ภาวะแทรกซ้อนเหล่านี้อาจเกิดขึ้นโดยไม่มีสัญญาณเตือนล่วงหน้า

สาเหตุของความดันโลหิตสูง

สาเหตุที่ควบคุมได้

• กินเค็มจัด

• น้ำหนักเกินหรืออ้วน

• ขาดการออกกำลังกาย

• สูบบุหรี่

• ดื่มแอลกอฮอล์มาก

• ความเครียดสะสม

สาเหตุที่ควบคุมไม่ได้

• พันธุกรรม

• อายุที่มากขึ้น

• โรคประจำตัวบางชนิด เช่น เบาหวาน โรคไต

อาการของความดันโลหิตสูง

ส่วนใหญ่มัก ไม่มีอาการชัดเจน
แต่บางรายอาจมีอาการ เช่น:

• ปวดศีรษะ

• เวียนศีรษะ

• ใจสั่น

• เหนื่อยง่าย

• ตามัว

อาการเหล่านี้ไม่เฉพาะเจาะจง จึงควรวัดความดันโลหิตเป็นประจำ

วิธีวัดความดันโลหิตให้ถูกต้อง

• นั่งพักอย่างน้อย 5 นาที

• ไม่ดื่มกาแฟหรือสูบบุหรี่ก่อนวัด 30 นาที

• วางแขนระดับเดียวกับหัวใจ

• วัดซ้ำ 2 ครั้งแล้วเฉลี่ยค่า

ควรวัดช่วงเช้าและเย็นในเวลาใกล้เคียงกัน

แนวทางควบคุมความดันโลหิตสูง

1. ปรับพฤติกรรม

• ลดเค็ม

• กินผักผลไม้เพิ่ม

• ออกกำลังกายอย่างน้อย 30 นาที/วัน

• ควบคุมน้ำหนัก

• นอนหลับให้พอ

• ลดความเครียด

2. ใช้ยา (ตามแพทย์สั่ง)

หากปรับพฤติกรรมแล้วยังควบคุมไม่ได้ แพทย์อาจพิจารณาให้ยาลดความดันโลหิต

ใครควรตรวจความดันโลหิตเป็นประจำ?

• ผู้ที่อายุเกิน 35 ปี

• ผู้ที่มีญาติเป็นโรคความดันโลหิตสูง

• ผู้ที่น้ำหนักเกิน

• ผู้ที่เป็นเบาหวานหรือไขมันสูง

• ผู้ที่มีพฤติกรรมเสี่ยง

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ความดัน 140/90 อันตรายไหม?

ถือว่าเป็นความดันโลหิตสูงระยะที่ 2 ควรพบแพทย์เพื่อตรวจและวางแผนการดูแล

ความดันสูงกินยาแล้วหายไหม?

ความดันโลหิตสูงมักเป็นโรคเรื้อรัง ต้องควบคุมต่อเนื่อง ไม่ควรหยุดยาเอง

วัยหนุ่มสาวเป็นความดันสูงได้ไหม?

สามารถเป็นได้ โดยเฉพาะผู้ที่อ้วน เครียด สูบบุหรี่ หรือกินเค็ม

ดื่มกาแฟทำให้ความดันสูงไหม?

กาแฟอาจทำให้ความดันเพิ่มชั่วคราวในบางคน ควรดื่มในปริมาณพอเหมาะ

สรุป

ความดันโลหิตสูงเป็นโรคที่พบได้บ่อยและอาจไม่มีอาการ หากไม่ได้รับการควบคุม อาจนำไปสู่โรคร้ายแรงหลายชนิด การรู้ค่าความดันของตนเอง ปรับพฤติกรรม และพบแพทย์เมื่อจำเป็น เป็นวิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันภาวะแทรกซ้อนในระยะยาว